Công việc sắm sửa Tết ngày nay không quá nặng nề như thời trước, bởi người nội trợ thành thị có điều kiện mua sắm quanh năm - đôi khi chưa cần bước chân ra khỏi nhà đã có đủ thứ hàng hóa mời chào tận ngõ. Vấn đề còn lại là kinh nghiệm, sự hiểu biết khi chọn lựa nhất là đối với thực phẩm (bao gồm cả thức uống các loại).

Trong thời buổi thông tin quảng cáo đa chiều tràn ngập như hiện nay và sự “hậu kiểm” của các cơ quan chức năng sau khi cấp giấy phép còn bỏ ngỏ, thì việc mua sắm thực phẩm an toàn cho gia đình quả thật không phải dễ. Hàng thời trang dễ lựa chọn.

Dễ lựa chọn nhất vẫn là hàng thời trang (quần áo, giày dép, nón mũ, túi xách...). Sự phân cấp đã rõ ràng trong từng khu vực, vấn đề còn lại chỉ là “gu” của mỗi người. Trong nhóm hàng không hiệu, hàng thời trang Trung Quốc (TQ) - đặc biệt là quần áo, giày dép, túi xách, đồ trang sức – vẫn giữ vị trí đầu bảng bởi kiểu dáng và màu sắc đa dạng, mẫu mã thay đổi cực nhanh, giá lại rẻ, đáp ứng cho mọi đối tượng.

Lưu ý là hàng TQ loại tốt thường có tên hiệu, với dòng chữ ghi rõ xuất xứ ''Made in China''; loại thường thường lại hay nhái hiệu nổi tiếng thế giới, xuất xứ nhập nhèm: ''Made in Japan'' hoặc ''Koréa'', còn người bán thường nói... chệch là hàng Hongkong hoặc Taiwan. Mua sắm loại này rẻ nhất ở TPHCM vẫn là tại tầng trệt chợ An Đông, An Đông-Plaza, phố thời trang Trần Hưng Đạo B, Nguyễn Tri Phương, Nguyễn Trãi (Q.5), Nguyễn Đình Chiểu (Q.3)...

Hàng VN ''ẩn núp'' sau các thương hiệu nổi tiếng nước ngoài, giả danh hàng ''xuất khẩu còn dư''... cũng được người tiêu dùng đánh giá cao bởi chất liệu khá, kiểu dáng đơn giản, phom dáng khá chuẩn. Nhóm các cửa hàng loại này tập trung nhiều nhất ở TTTM Saigon Square (Hai Bà Trưng, Q.1), TTTM Hoàng Thành (Nam Kỳ Khởi Nghĩa, Q.1), Nguyễn Văn Thủ (Q.1) hoặc trong một số cửa hàng giới thiệu sản phẩm của các công ty chuyên gia công hàng xuất khẩu (chẳng hạn như Gidini - Lý Tự Trọng, Q.1; May Saigon 3 – Nguyễn Thị Minh Khai, Q.3).

Nhóm thứ ba là ''hàng hiệu VN'', tập trung nhiều ở siêu thị Metro, Big C, Co-opMart, Maximark, Citimart, TTTM Zen Plaza (Nguyễn Trãi, Q.1), với đủ chủng loại: thiếu nhi, giới trẻ, công sở, dạ hội. Không chỉ mạnh về thời trang thông dụng (jean, pull, ka-ki) và dạ hội, Zen đã kịp thời bổ sung nhóm hàng dành cho tuổi teen, với phong cách hiphop dành cho giới trẻ của 14 nhà thiết kế VN; trang phục dành cho công sở như Lan Anh, Em Paris (sản xuất VN, nhà thiết kế Pháp), Phalena (sản xuất VN, nhà thiết kế Nhật).

Hàng thời trang hiệu VN dành cho trẻ em tập trung ở TTTM Saigon Centre (Lê Lợi, Q.1), với DLS (Du Lundi au Samedi ), Thiếp, Kangaroo...; siêu thị Citi (Plaza và Saigon Square) và Maximark (Ba Tháng Hai, Cộng Hòa) có Hikosen Cara, Sun & Moon, Over Sea, Nhật Tân...; siêu thị Saigon (Nguyễn Tri Phương, Q.10) tập trung nhóm hàng trẻ em của các doanh nghiệp Nhà nươc như Vinatex, Dệt kim Đông Xuân, Hanosimex...

Nhóm thứ tư là hàng hiệu nước ngoài, tập trung ở Diamond Plaza, Parkson Plaza, Zen Plaza, Saigon Super Bowl. Trong năm qua, có khá nhiều hàng hiệu nổi tiếng được phân phối chính thức vào VN như Guess, Levi's, Mango, Timberland, Santa Barbara, Union Bay, Suzuya, Ungaro, John Langford, Soda... Năm 2005 cũng đánh dấu sự đổ bộ của hàng thời trang ASEAN: nhiều nhất là hàng Malaysia (Zoe, Bum, M2, Sub, CR2...) và Thái Lan (FQ&L...).

Đồ gia dụng - Chức năng trang trí được coi trọng

Chức năng trang trí trong sản phẩm gia dụng ngày càng được coi trọng, bởi người tiêu dùng đang có xu hướng chọn những sản phẩm có thiết kế đẹp, hài hòa với ngôi nhà. Đối với sản phẩm sử dụng trên bàn ăn và nhà bếp, năm 2005 đã xuất hiện những nhãn hiệu nổi tiếng thế giới bày bán trong các TTTM. Chẳng hạn tại Saigon Centre (tầng hai), và Diamond (tầng ba) có gian hàng Home & Living chuyên hàng gốm sứ Rosenthal, thủy tinh Leonardo và inox WMF có xuất xứ từ Đức.

Tại Parkson và Zen có bình thủy Thermos (Nhật), nổi tiếng vì chức năng ''lưỡng tính": giữ nóng hoặc lạnh trong thời gian lâu, sử dụng chất liệu inox nên độ bền cao. Home Studio ở Diamond chuyên bán đồ gia dụng Alessi (Ý) có kiểu dáng rất đẹp; Peugeot (Pháp) chuyên chất liệu inox; Christofle (Pháp) đồ gia dụng bằng bạc nguyện chất làm bằng tay, mỗi một sản phẩm giống như một tác phẩm nên giá rất đắt (một bộ pha cà phê Christofle giá trên 60 triệu đồng!).

Sản phẩm loại này có mức giá phổ thông hầu hết bày bán ở chợ và các siêu thị, với sự phân chia thị phần rõ rệt: đồ nhựa chủ lực là hàng TQ; thủy tinh từ Thái Lan, lndonesia; hàng inox và... gốm sứ chủ lực là VN. Sản phẩm gốm sứ cao cấp đứng đầu bảng vẫn là Minh Long 1, có chủ đề riêng cho từng bộ.

Đồ dùng cho phòng ngủ có sự tham gia của nhiều nhãn hiệu, với xu hướng dùng vải 100% cotton: gối cao su và vỏ gối, vỏ bọc nệm cao su của Kymdan; drap-mền- vỏ gối và ruột gối các loại của dệt may Thắng Lợi và một số nhãn hiệu nước ngoài như Everon (Hàn Quốc may ở VN), My Home (Bỉ), Aussino (Mỹ), Santas (Mỹ).

Cao cấp nhất là nhãn hiệu Sarltas, với những loại ruột gối và ruột mền... bằng lông ngỗng, giá vài triệu đồng/cái. Hỗ trợ chọ việc nấu nướng của các bà nội trợ, từ năm 2005 xuất hiện nhiều loại bếp điện từ (một loại bếp điện hoạt động theo nguyên lý cảm ứng điện từ, kiểu dáng đẹp, với mặt bếp phẳng, làm bằng sứ thủy tinh, có nhiều chức năng như nhiệt độ nấu, thời gian nấu, nấu theo chương trình định sẵn...) - chủ yếu nhập từ TQ, được người tiêu dùng mua nhiều để thay thế các bếp gas mini trong việc nấu lẩu.

Tuy nhiên, sử dụng loại bếp này phải có loại nồi riêng - nồi làm bằng vật liệu sắt từ, nghĩa là nam châm hít được như nồi đúc bằng sắt, nồi inox có đáy mạ thép, nồi sứ có đáy ghép sắt hoặc nồi sắt tráng men... Mua những loại đồ điện TQ phải chú ý tìm hàng có hiệu, có bảo hành, nếu không sẽ gặp đồ điện dỏm, không an toàn.

Thực phẩm an toàn: Phải chọn thương hiệu! Mua thực phẩm an toàn khó nhất, vì VN chưa có một tổ chức uy tín nào đứng ra cấp giấy chứng nhận đạt chất lượng như FDA (Cơ quan Quản lý về dược mỹ phẩm và thực phẩm của Mỹ) hay Casetrust (một ''chứng chỉ'' về chất lượng Hội Người tiêu dùng Singapore) nhưng lại có quá nhiều 1oại ''huy chương vàng hội chợ'' hoặc ''bình chọn của người tiêu dùng'' khiến người mua có thể bị rối. Một “chứng chỉ” tốt về chất lượng mà người tiêu dùng có thể yên tâm (khi mua thực phẩm nội hoặc nhập ngoại bất kỳ) là tiêu chuẩn HACCP (hệ thống quản lý an toàn vệ sinh thực phẩm dựa trên phân tích mối nguy và điểm kiểm soát giới hạn).

Đây là tiêu chuẩn cao nhất về thực phẩm có giá trị quốc tế. Đáng tiếc, VN chưa có nhiều doanh nghiệp sản xuất thực phẩm đạt được tiêu chuẩn này. Để an tâm, người tiêu dùng đang có xu hướng chọn thương hiệu khi mua thực phẩm. Có điều, không phải loại thực phẩm nào cũng có thương hiệu, chẳng hạn như rau và trái cây. Trong dòng thực phẩm tươi sống, chỉ có thịt heo, thịt bò...

Vissan - với hệ thống cửa hàng riêng hay bày bán trong các siêu thị lớn, là có thương hiệu, gần như giữ vị trí độc quyền trên thị trường về thịt sạch. Gà sạch có CP, Nam Phong, Vinafood...; trứng gia cầm sạch có CP, Vĩnh Thành Đạt... và chỉ nên mua trong các cửa hàng rau an toàn, cửa hàng đông lạnh ở chợ Phạm Văn Hai hoặc trong các siêu thị để bảo đảm nguồn gốc. Riêng gà sạch của Công ty Giống gia cầm miền Nam chỉ bày bán tại cửa hàng công ty (20 Nguyễn Thị Minh Khai, Q.1).

Hàng thủy hải sản tươi sống chưa có thương hiệu nào, lại không được kiểm định chất lượng trước khi bày bán nên mua loại hàng này chỉ biết tùy thuộc vào ''lương tâm'' của người bán. Một phương án thay thế ngày càng phổ biến là mua thủy hải sản đông lạnh hoặc đã chế biến tại các siêu thị. Có rất nhiều nhãn hiệu, nhưng mỗi nhãn hiệu lại chỉ mạnh ở một vài loại: Chẳng hạn Kim Anh - tôm, Trung Sơn - cá hồi, Thiên Anh - các loại cá biển lạnh (Nha Trang), Hải Nam - mực các loại, Cầu Tre - cá viên, chạo tôm, mực nhồi..., Saigon Fisco - lẩu hải sản các loại, Duyên Hải - lẩu cá nhúng me, mì-nui hải sản... Mua hàng đông lạnh, đôi khi hạn sử dụng không quan trọng bằng bao bì, bạn nhớ xem kỹ: có hở, rách và sản phẩm có bị rã đông hay chưa.

Thực phẩm khô - chưa chế biến như: tôm-mực-cá khô, nấm hương... ưu thế vẫn thuộc về các chợ An Đông, Bình Tây, Bến Thành. Riêng những loại thực phẩm khô quý hiếm như yến sào, vi cá... phải tìm mua hàng có thương hiệu rõ ràng. Thực phẩm khô đã chế biến, ăn liền... như cá, mực, hạt ngũ cốc, rau quả sấy khô cũng nên tìm hàng công ty, bao bì đóng gói công nghiệp, tuy giá đắt hơn, nhưng bảo đảm chất lượng.

Về bánh kẹo, các loại nước uống đóng chai: điều cần lưu ý là nên đọc kỹ bao bì, nhãn hiệu trước khi mua, bởi các loại này thường có bề ngoài rất bắt mắt và giống nhau, dễ mua lầm hàng dỏm.

Về rau quả và trái cây tươi, chợ vẫn là nơi tập trung nguồn hàng phong phú nhất. Tuy nhiên, xuất xứ của nhiều loại và chất lượng vẫn là điều ''bí ẩn", như với nấm đông cô tươi, củ năng tươi, bông cải trắng tròn mịn và cà rốt, quýt trái nhỏ không hạt, nho đỏ, cam vàng... Chỉ có cách tự đề phòng: loại rau quả nào, cũng nên rửa nhiều nước, ngâm thuốc sát trùng hoặc ngâm nước muối. Và trước khi ăn, phải gọt sạch vỏ.

Theo Phụ Nữ